Po co w przedszkolu

Normy i zasady w wychowaniu przedszkolnym

            W każdym zespole ludzkim, jeśli ma być zachowany porządek, zapewnione poszczególnym osobom bezpieczeństwo, a jednocześnie swoboda działania, muszą istnieć jasne, zrozumiałe dla wszystkich i możliwe do realizacji przepisy i prawa.

Także każda grupa dziecięca musi posiadać takie regulatory, jeżeli chcemy, aby dzieci rozwijały się w atmosferze pogody, radości, wzajemnego poszanowania, aby w przyszłości dobrze przygotowały się do udziału w życiu społecznym. Nasze przedszkole pragnie wychowywać dzieci:

- ku dobru, czyli tak, aby w przyszłości umiały kochać, szanować i powstrzymywać się od krzywdzenia innych

- oraz tak, aby umiały zadbać też o siebie.

Oznacza to umiejętność pogodzenia własnych interesów, swojego zdrowia i szczęścia z interesami i szczęściem innych. Dzieci powinny szanować własne potrzeby, ale jednocześnie muszą brać pod uwagę swoich kolegów i nauczycieli. Dzieci uczą się przez modelowanie i naśladowanie, a także przez wyciąganie wniosków z własnych błędów.

Podstawowe normy obowiązujące w przedszkolu obracają się wokół dwóch zasad:

- bezpieczeństwa,

- szacunku.

Te podstawowe normy są razem z dziećmi uszczegółowiane. Dzieci myślą bowiem bardzo konkretnie i potrzebują szczegółowych zasad i precyzyjnego określenia czego nie wolno, a co jest dozwolone. Dlatego w każdej grupie powstaje „Kodeks grupy”. Opracowując „Kodeks grupy” musimy zarówno wspierać i motywować je do przestrzegania obowiązujących norm i zasad, jak również konsekwentnie egzekwować go. Skutecznym środkiem wychowania są nagrody i pochwały, które powinny mieć wartość zachęcającą do pracy dla każdego człowieka, a tym bardziej dla dziecka. Uznanie i akceptacja mobilizują do dalszych wysiłków. W naszym przedszkolu staramy się, jeśli tylko jest to możliwe, aby dzieci same ustalały własne zasady, a nie miały je narzucone z zewnątrz. Jeśli dzieci same ustalają swoje zasady, wtedy w znacznie większym stopniu biorą odpowiedzialność za ustalone reguły. Reguły negocjowane są razem z wychowawcami i wpisywane do „Kodeksu grupy” za zgodą wszystkich dzieci. Odcisk palca każdego dziecka jest zgodą na ustalone zasady zachowania. Ponieważ dzieci dopiero uczą się przestrzegać umów i działać zgodnie z kodeksem, czasem popełniają błędy, zapominają o wspólnych ustaleniach lub ulegają pokusom.

Nauka norm moralnych jest dla dzieci bardzo trudna. Dziecko w wieku przedszkolnym jest jeszcze egocentryczne i najważniejszy dla niego jest jego własny interes. W przedszkolu musi dostosować swoje potrzeby i indywidualne pomysły do innych ludzi. Potrzebna jest mu pomoc. Pomocą jaką otrzymuje w przedszkolu jest uważne wysłuchanie i zrozumienie dla jego rozterek. Zawsze jednak zadaniem nauczyciela jest przypomnienie zasady, która reguluje nasz kodeks. Jeżeli dziecko swoim zachowaniem sprawiło komuś przykrość to powinno to w jakiś sposób zrekompensować, przede wszystkim przeprosić. W ten sposób uczymy odpowiedzialności za swoje postępowanie i dajemy szansę czynienia dobra. Dziecko zdaje sobie sprawę, że jeżeli czasem zrobi coś złego, to samo może naprawić robiąc coś dobrego i zawsze otrzymuje szansę na poprawę.